Świat bez pracy - cel polityczny lewicy? Rozmowa z prof. Janem Sową

Czy kapitalistyczna nowoczesność zamyka nas w reżimie gospodarki i kultury podporządkowanej logice zysku? Jaką rolę odgrywa w tym technologia i dlaczego część środowisk lewicowych podchodzi do niej z nieufnością? Czy rewolucja technologiczna będzie naszym zbawieniem, czy kolejną formą ucisku?

Na te i inne pytania odpowiada prof. Jan Sowa – autor wstępu do polskiego wydania książki „Wymyślając przyszłość. Postkapitalizm i świat bez pracy”. Rozmowę przeprowadził Rafał Górski, redaktor naczelny Tygodnika Spraw Obywatelskich.

Kapitalistyczna nowoczesność

W rozmowie pojawia się pojęcie „kapitalistycznej nowoczesności”, które można rozumieć jako formację organizującą życie społeczne, kulturę i gospodarkę. To system, w którym innowacje i rozwój technologiczny często podporządkowane są przede wszystkim logice rynku, a nie potrzebom społeczeństwa.

Jak zauważa prof. Sowa, technologia sama w sobie nie jest ani opresyjna, ani wyzwalająca. To sposób jej użycia nadaje jej określony charakter – może służyć kontroli i wyzyskowi, ale równie dobrze może otwierać nowe przestrzenie wolności. W jaki więc sposób stworzyć świat, w którym zamiast obierać kurs na techno-faszyzm idziemy w kierunku technologicznej emancypacji?

Świat bez pracy – utopia czy realna perspektywa?

Książka „Wymyślając przyszłość”, stawia pytania o świat, w którym automatyzacja i sztuczna inteligencja mogą zredukować potrzebę pracy najemnej. Czy możliwy jest postkapitalizm, w którym technologia staje się narzędziem dobra wspólnego, a nie prywatnego zysku? Czy może potrzebujemy, oprócz rewolucji technologicznej, również tej społecznej? Jak przygotować się na zmiany, które już teraz redefiniują rynek pracy i nasze codzienne życie?

Rozmowa z prof. Janem Sową to zaproszenie do głębszej refleksji nad tym, w jakim kierunku zmierzamy i jakie decyzje polityczne mogą sprawić, że technologia będzie wspierać ludzi, zamiast ich uciskać. 

📖 Całość rozmowy dostępna jest na stronie współpracującego z nami Instytutu Spraw Obywatelskich.

Projekt „Wzmacniamy rady pracowników – nowe technologie a przyszłość pracy” sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach Rządowego Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021-2030